U verhuurt een woning of bedrijfsruimte en krijgt bericht van de gemeente: de politie heeft er een hennepkwekerij aangetroffen en de burgemeester is van plan het pand voor enkele maanden te sluiten. U wist van niets. Toch raakt de sluiting vooral u: geen huurinkomsten, een pand dat leeg staat en mogelijk schade. Kan de burgemeester dit zomaar doen, en wat kunt u ertegen ondernemen?
De bevoegdheid van de burgemeester
Artikel 13b van de Opiumwet geeft de burgemeester de bevoegdheid om een last onder bestuursdwang op te leggen als in een woning of lokaal drugs worden verkocht, afgeleverd of verstrekt of daartoe aanwezig zijn. Sinds 1 januari 2019 kan dat ook als er voorwerpen of stoffen aanwezig zijn die bestemd zijn voor grootschalige hennepteelt of de productie van harddrugs. In de praktijk gaat het vaak om sluiting van het pand voor een bepaalde periode. Veel gemeenten hebben daarvoor beleid, vaak Damoclesbeleid genoemd.
De sluiting richt zich op het pand, niet alleen op de huurder. Als eigenaar en verhuurder bent u daarom belanghebbende en kunt u zelf een zienswijze indienen, bezwaar maken en zo nodig naar de rechter.
Verwijtbaarheid: geen voorwaarde, wel van belang
In een overzichtsuitspraak van 28 augustus 2019 (ECLI:NL:RVS:2019:2912) heeft de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State de lijnen voor woningsluitingen uitgezet. Daaruit volgt dat persoonlijke verwijtbaarheid geen voorwaarde is voor een sluiting. Wel kan verwijtbaarheid meewegen bij de vraag of de sluiting evenredig is. Een verhuurder die niet wist en ook niet kon weten dat er drugs in het pand waren, kan daarom een sterker standpunt hebben.
De lat ligt wel hoog. Van een verhuurder wordt verwacht dat hij zich tot op zekere hoogte informeert over het gebruik van het pand. Alleen af en toe langsgaan is niet genoeg; controles moeten zijn gericht op het daadwerkelijke gebruik.
Wat kunt u als verhuurder doen?
- Zienswijze indienen. Reageer op het voornemen tot sluiting en leg uit wat u wist, wat u hebt gedaan en welke gevolgen een sluiting voor u heeft.
- Toezicht aantonen. Laat met stukken zien hoe u huurders selecteert en controleert: screening, inspecties, correspondentie en huurvoorwaarden.
- Zelf ingrijpen. Laat zien dat u na de vondst direct actie onderneemt richting de huurder, bijvoorbeeld door beëindiging van de huurovereenkomst in gang te zetten. Laat u daarover civielrechtelijk adviseren.
- Bezwaar en voorlopige voorziening. Bezwaar schorst de sluiting niet. Wilt u voorkomen dat het pand wordt gesloten voordat op uw bezwaar is beslist, dan kunt u de rechter om een voorlopige voorziening vragen.
Praktijktip. Neem in uw huurovereenkomsten afspraken op over periodieke inspecties en over beëindiging bij illegale activiteiten, en leg uw controles vast. Dat helpt niet alleen om problemen te voorkomen, maar ook om aan te tonen dat u als verhuurder uw verantwoordelijkheid hebt genomen.
Woning of bedrijfspand
Bij een woning weegt de burgemeester ook de belangen van bewoners mee. Bij een bedrijfspand spelen andere belangen, zoals de gevolgen voor een onderneming. Lees meer in Woningsluiting na een drugsvondst en in ons artikel over de sluiting van een bedrijfshal wegens een hennepkwekerij.
Conclusie
Ook als u als verhuurder niets wist van de hennepkwekerij, kan de burgemeester uw pand sluiten. Uw rol en de maatregelen die u hebt genomen, kunnen wel bepalend zijn voor de vraag of een sluiting evenredig is. Snel handelen is daarbij belangrijk. Ontvangt u een voornemen tot sluiting? Neem direct contact met ons op.
